شێرکۆ حەبیب
چەند جار لەسەر ئەوەم نووسیوە کە پێویستە تابلۆکانی بازاڕ و فرۆشگاکان بە کوردی بن. کاتێک لایەنی پەیوەندیدار بڕیاری دا کە تابلۆکان بە کوردی بن، ئەمە جێگای سوپاس و پێزانینە. بەشێک لە داواکارییەکە هاتەدی. بەڵام شەڕی فەرهەنگی تەنها لە زماندا تەواو نابێت، لە ناوەوە دەست پێدەکات.
ئەوەی ئەم جارە دەمەوێت باسی لێوە بکەم، هەڵبژاردنی ناوەکانە. پێویستە ناوەکان گونجاو و شایستە بن لەگەڵ فەرهەنگی کوردستان، نەک هەندێ ناوی بیانی ئەوروپی و هەندێ ناوی عەرەبی کە هیچ پەیوەندییەکیان بە رۆحی ئەم شوێنەوە نییە.
باس لە ناوی خودی کەسەکە ناکەم. ئەگەر فرۆشگاکە بەناوی خاوەنەکەیەوە بێت، ئەمە ئاساییە و قبوڵکراوە. کێشەکە لەو ناوە نەخوازیارانەیە کە دادەنرێن، ناوگەلێک کە هیچ مانایەک نابەخشن، هیچ ناسنامەیەکیان نییە، هیچ شتێک لەبارەی ئێمەوە دەرنابڕن.
فرۆشگاکە لە کوردستانە، لە شەقامێکی کوردیدا، بۆ هاوڵاتییەکی کورد دەفرۆشێت، بۆچی دەبێت ناوێکی بیانی هەڵبگرێت کە خەڵکەکەمان نایزانن و منداڵەکانمان لێی تێناگەن؟
شەقامەکانمان کوردی ناون، زمانمان کوردی بێت، مێژوومان کوردی بێت، کەچی لەسەر تابلۆی دوکانەکانمان ناوی بیانی هەڵبواسین؟
ئێمە دژی جیهان نین. دژی کرانەوە نین. بەڵام کرانەوە ئەوە نییە خۆمان بسڕینەوە. ئەوروپی شانازی بە ناوی خۆیەوە دەکات، عەرەب شانازی بە ناوی خۆیەوە دەکات، تورک شانازی بە ناوی خۆیەوە دەکات، بۆچی تەنها ئێمە دەبێت لە ناوەکانی خۆمان شەرم بکەین؟
کوردستان پڕە لە ناوی جوان. زۆر ناوی شوێن و جێگای کوردستانمان هەیە، ناوی چیا و رووبار و دۆڵ و کانی، ناوگەلێک کە مێژوو و قارەمانێتی و جوانی هەڵدەگرن. ناوی گوڵ و دار و کانیاومان هەیە. ناوی شەهید و ئەدیب و هونەرمەندمان هەیە. میراتێکی تەواومان هەیە کە بەشی هەزاران فرۆشگا و بازاڕ و چێشتخانە و کۆمپانیا دەکات، بەبێ ئەوەی پێویستمان بە یەک ناوی بیانی بێت.
ناو تەنها تابلۆ نییە. ناو ناسنامەیە. کاتێک منداڵێک لە بازاڕدا دەڕوات و ناوە کوردییەکان دەبینێت، هەست دەکات ئەم خاکە هی ئەوە، ئەم فەرهەنگە زیندووە. و کاتێک ناوە بیانییەکان دەبینێت کە لێیان تێناگات، هەست دەکات زمانەکەی تەنها زمانی ماڵەوەیە، نەک زمانی بازاڕ و کار و ژیان. و ئەمە مەترسییەکی راستەقینەیە.
ئێمە داوای قەدەغەکردن ناکەین. داوای سەلیقەی نیشتمانی دەکەین. داوا لە خاوەنی دوکان دەکەین پێش ئەوەی ناو هەڵبژێرێت بیر بکاتەوە: ئایا ئەم ناوە لە من دەچێت؟ لە شارەکەم دەچێت؟ لە کوردستان دەچێت؟
لایەنی پەیوەندیدار جێگای سوپاسە کە زمانی کوردی کردە مەرج، و ئەمڕۆ داوای لێدەکەین چاکەکەی تەواو بکات: هانی ناوی کوردی بدات، رێسا دابنێت کە رێز لە فەرهەنگی ئەم گەلە بگرێت، و ئەو ناوانە رەت بکاتەوە کە هیچ مانا و ناسنامەیەکیان نییە.
کوردستان پێویستی بەوە نییە ناوەکەی لە خەڵکی تر قەرز بکات. کوردستان ئەوەندە ناوی هەیە کە شانازی پێوە بکات لەبەردەم هەموو جیهاندا. با تابلۆکانمان کوردی بن بە زمان، و کوردی بن بە ناو، و کوردی بن بە رۆح. چونکە ئەوەی رێز لە زوبان و کەڵتوری خۆی نەگرێت، رێز لە نیشتمانەکەشی ناگرێت.
