ئازاد ساڵح نادر
ژیان بەردەوام لە گۆڕاندایە و داهاتوو بە سروشتی خۆی نادیارە. ئەوەی ئەمڕۆ پێشبینی دەکرێت، ڕەنگە سبەی بە تەواوی پێچەوانە بێتەوە. لەم نێوانەدا، زۆر کەس تووشی دڵەڕاوکێ دەبن، بەڵام **پلاندانان بۆ داهاتوویەکی نادیار بە هێمنی نیشانەی ژیری و هۆشیارییەکی بەرزە. ئەمە بەو مانایە نییە کە ئێمە دەتوانین کۆنترۆڵی ڕووداوەکان بکەین، بەڵکو بەو مانایەیە کە دەتوانین خۆمان بۆ هەر ئەگەرێک ئامادە بکەین.
چۆن بە هێمنی پلانی داهاتوو دابڕێژین؟
بۆ ئەوەی لەگەڵ نادیارییەکاندا بە ئارامی مامەڵە بکەین، دەبێت ستراتیژییەکی گشتگیر پەیڕەو بکەین:
خۆت لە “کۆنترۆڵ” ڕزگار بکە؛ یەکەم هەنگاو ئەوەیە بزانین کە ئێمە تەنها دەسەڵاتمان بەسەر کردار و کاردانەوەکانی خۆماندا هەیە، نەک بەسەر ڕووداوە دەرەکییەکان. کاتێک قبوڵت کرد کە ناتوانیت هەموو شتێک کۆنترۆڵ بکەیت، ئاستی دڵەڕاوکێی تۆ کەمدەبێتەوە.
بنیاتنانی “سیستەمی هەمەجۆر”: لە پلانداناندا، هەموو هێلکەکانت مەخەرە یەک سەبەتەوە. لە ڕووی دارایی، پیشەیی، و کەسیشەوە، هەمەجۆرکردنی سەرچاوەکانت (وەک خوێندنی لێهاتوویی نوێ، پاشەکەوتکردن، یان فراوانکردنی تۆڕی پەیوەندییەکان) تۆ لە دژی گۆڕانکارییە لەناکاوەکان دەپارێزێت.
سەرنجدان لەسەر “ئێستا”: داهاتوو لە ئەنجامی بڕیارەکانی ئەمڕۆ دروست دەبێت. بە باش بەڕێوەبردنی ئەمڕۆ و جێبەجێکردنی ئەرکەکان بە دڵسۆزی، تۆ بناغەیەکی بەهێز بۆ داهاتوو دروست دەکەیت.
تەکنیکی “سیناریۆسازی”: لەبری ئەوەی تەنها یەک ڕێگات هەبێت، بیر لە دوو یان سێ ئەگەری جیاواز بکەرەوە. بپرسە: “ئەگەر ئەمە ڕوویدا، چی دەکەم؟” ئەم جۆرە بیرکردنەوەیە ڕێگری لە شۆکبوونی لەناکاو دەکات.
بۆچی هێمنی کلیلی سەرکەوتنە؟
هێمنی تەنها هەڵوێستێکی ڕووخساری نییە، بەڵکو *تەکنیکێکی دەروونییە*. کاتێک تۆ بە هێمنی پلاندانان دەکەیت:
1. بڕیاری لۆژیکی دەدەیت: لە کاتی دڵەڕاوکێدا، بەشێکی مێشک کە بەرپرسیارە لە لۆژیک، کەمتر چالاک دەبێت. هێمنی ڕێگەت پێدەدات بە ئاوەزی کراوە بیر بکەیتەوە.
2. وزەت بۆ شتە گرنگەکان دەمێنێتەوە: دڵەڕاوکێ وزەیەکی زۆر بەفیڕۆ دەدات. هێمنی یارمەتیت دەدات ئەو وزەیە بۆ داهێنان و چارەسەرکردن بەکاربهێنیت.
3. بەهێز دەمێنیتەوە بەرامبەر شەپۆلەکان: مرۆڤی هێمن وەک دار بەڕوو وایە؛ لە با و بۆراندا نەرم دەبێت و ناشکێت، لەکاتێکدا ئەوانەی توند و بێ پلانن، زووتر دەشکێن.
دەرەنجام
پلاندانان بۆ داهاتوو بە هێمنی، مانای ڕاکردن لە واقیع یان پشتگوێخستنی نییە، بەڵکو مانای ئامادەباشییە . ئەوە فێربوونی هونەری “خۆگونجاندن”ـە (Adaptability). کاتێک فێردەبیت لەگەڵ گۆڕانکارییەکاندا بڕۆیت و متمانەت بە توانای خۆت هەبێت بۆ چارەسەرکردنی کێشەکان، ئیتر نادیاری داهاتوو نەک هەر ترسناک نابێت، بەڵکو دەبێتە دەرفەتێک بۆ گەشەکردن.
بیرت بێت: داهاتوو تەنها ئەوە نییە کە بەسەرماندا دێت، بەڵکو ئەوەیە کە ئێمە بە کردارەکانی ئەمڕۆمان دروستی دەکەیت.