ئەقڵی سیاسی كورد لەنێوان دەستەسڕێك و قەیسەرییەكدا

مەشخەڵ كەوڵۆسی
دەوڵەت چوارچێوەیەکی گشتی و موقەدەسە بۆ شکۆی نەتەوە. بۆ ئەوەی نەتەوەکەت لەڕیزی نەتەوەکانی دنیا، ئاڵای هەبێت، دەنگی هەبێت و سەنگی هەبێت، دانپێدانراوبیت و، سنورەکانت، کەلتورت، ژیانت، ئایندەت پارێزراوبێت و، بەشداربیت لە بەڕێوەبردنی جیهان و واژۆکردنی پرۆتۆکۆلەکانی نەتەوەیەکگرتووەکان. بەبێ دەوڵەت، هیچ نەتەوەیەک حسابی بۆ ناکرێت و تاکۆتایی ئەم قەڕنە نەتەوە بێ دەوڵەتەکان، قڕدەبن.
ئەمما حکومەت، جیهازێکی ئیداری بچوکە لەناو چوارچێوەی دەوڵەتدا، بۆ ڕەفاه و کاری ڕێکخستنی ژیانی کۆمەڵکە و ئیدارەدان و جێبەجێکردنی یاساکانە.
ئەرکی حکومەت دابینکردنی خزمەتگوزارییەکانە، ئاو، کارەبا، ڕێگاوبان، بیمەی کۆمەڵایەتی، پلانی گەشەی ئابووری…هتد.
سەیری وشەی جێبەجێکردن بکە.. ئیشی جێبەجێکردنی ئەو پلانانەیە کەلەشێوەی یاسادا لە پەرلەمانەوە بۆی دێت..
سەرنج بدە، زۆرێک ئەرکی گرنگ هەن، ئەرکی حکومەت نین، بۆ نمونە: ڕاگەیاندنی جەنگ، لەهەموو دەستورەکانی دنیادا بەئەرکی حکومەت دانانرێ. چونکە بابەتێکی چارەنوسسازە و حکومەت بچوکترە لەوەی ئەو دەستەڵاتەی پێ بدرێت. لێرەوە قیاس بکە. ڕاگەیاندنی حاڵەتی جەنگ ئەرکی حکومەت نیە، بەڵام کاتێ جەنگ ڕاگەیەنرا، ئەرکی حکومەتە لەڕێی وەزارەتی بەرگرییەوە جەنگەکە بەڕێوەبەرێت.
تۆ کاتێ ئەڵێیت: مادەم کارەبام نیە، ئاوم نیە، مووچەم نیە، دەوڵەتم ناوێت، ڕێک وەکو ئەوەیە: جارێک ماڵەوەتان چێشتەکەی بسوتێت، تۆ بێیت شۆفڵێک بدەیت لەخانوەکەت بڵێیت: مادەم چێشتێک سوتاوە، خانوەکەیشم ناوێت.
دەوڵەت خانوی نەتەوەیە، حکومەت جیهازی بەڕێوەبردنی کاروباری ناو خانوەکەیە. ئەمە ئەو جەدەل و گفتوگۆ بەردەوامەیە كە ماوەی چەند ساڵێكە ناوەناوە سەرهەڵئەداتەوە، بەئاشكراش هەست دەكرێت بە هەبوونی ئەجێندایەكی پەنامەكی كە دەیەوێت كۆمەڵێك كەموكووڕی كەلەدەرەوەی ئیرادە و توانای حكومەتیش دروست دەبن، بكەنە بەهانە بۆ ئەوەی ئینسانی كورد لەلایەكەوە توڕەببێت، لەلایەكی تریشەوە متمانە وباوەڕی بە كێشە جەوهەرییەكەی خۆیشی نەمێنێت.
دروستكردنی گوتارێكی سیاسی لەسەر ئەو جومگەیە، دەرچوونە لە لۆژیكی سیاسەت و یاریكردنێكی ئاشكرایە بە دەروون و ئەقڵی مرۆڤی كورد، كە بەر لەهەمووان پێویستە بە یاسا ڕێگە لەو گوتارە بگیرێت. یانی كاتێ سیاسییەكی هەڵتۆقیو بیر لەوە دەكاتەوە دووكانێكی سیاسی دابنێت، ڕاستەوخۆ گوتار و بانگەشەكانی ئەو دووكانە سیاسییە لەسەر ئەوە بنیات دەنێت كە: مادەم مووچە بڕاوە، كەواتە دەوڵەتمان ناوێت، مادەم ناتوانین مووچە بدەین، كەواتە ناتوانین دەوڵەتیشمان هەبێت.
ئەم گوتارە، تێكەڵكردنی بابەتی حكومەت و لیڤڵە جیاوازەكانی حوكمداری لەگەڵ بابەتی دەوڵەت، بانگەشەیەكی بێگوناه نیە و گومانی جدیم هەیە لەوەی دەستی هەواڵگری وڵاتانی داگیركەری كوردستانی لە پشتە و موئامەرەیەكی زۆر وردە لەسەر كورد.
بەڵام ئەوە چۆن؟ بێگومان داگیركەران لەوە زۆر دەترسن كە كورد چاوی بكرێتەوە و داوای دامەزراندنی دەوڵەتی خۆی بكات، بۆیە دێن بەسود وەرگرتن لە سادەیی مرۆڤی كورد، كێشەی گەورە بۆ حكومەتی هەرێم دروست دەكەن، مووچە دەبڕن، گەمارۆ دادەنێن، ئینجا دێن هەمان ئەو كێشەیە ئیستیسمار دەكەن كە خۆیان پێشتر دروستیان كردووە و، گوتارێكی سیاسی گەڵاڵە دەكەن كە موفرەدەكانی هەرخۆیان بەرهەمیان هێناوە، بۆنمونە دەڵێن: تۆ كە مووچەت پێنادرێت، ئیتر چۆن دەوڵەت دروست دەكەیت؟.
ڕاستە هاووڵاتی ڕوواڵەت دەبینێت و ئەو مووچە و خزمەتگوزاری لەحكومەتی خۆی دەوێت، بەڵام ئەوە ناڕاستە ئەو بابەتانە كە داگیركەر خۆی كردوونی بەكێشە، بكرێنە موفردەی گوتارێكی سیاسی بۆ ئەوەی كورد متمانەی بە تواناكانی خۆی نەمێنێت بۆ دروستكردنی دەوڵەت.. ئەم بابەتە پێویستە بەجدی وەربگیرێت.
پێویستە بپرسین: ئایا ئەقڵی سیاسی كورد، هێشتا ئەوەندە ساوایە لەپێناوی فۆكەس خستنە سەر دەستەسڕێكدا، قەیسەرییەك دەسوتێنێت؟ ئایا لەبەر ئەوەی جادەیەك قیرنەكراوە، كورد وازبێنێت لە دروستكردنی دەوڵەت كە قەیسەری خەونەكانی كوردە؟