كورد لەناو كێڵگەی مین دا

مەشخەڵ کەوڵۆسی
هەروەك چەندین ساڵە بەردەوام قسەی لەسەر دەكەین و، باس لە گۆڕینی نەخشەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەكەین و، پاساوەكانی ئەو گۆڕانكارییە جیۆسیاسیە ڕوون دەكەینەوە.
لەئێستادا ناوچەكەمان كەوتۆتە ناو گۆڕانكارییە كردەییەكەوە، ئەوەی كە چەندین ساڵە بەتیۆری باسی دەكرێت، ئێستا بەكردەیی لەبەرچاومان گۆڕانكارییەكان دێنە پێشەوە.
ئیدی هیچ پێویستمان بە لێكدانەوەی تیۆری و هێنانەوەی بەڵگە نیە لەسەر ڕوودانی ئەو گۆڕانكارییە، بەڵكو ڕووداوەكان لەبەرچاومان ڕوو دەدەن و، كاریگەرییەكانیان دەگەنە سەر ژیانی هەموو لایەكمان و، تەنانەت ئەتوانم بڵێم: نەك هیچ دەوڵەت و حیزب و یەكەیەكی سیاسی، بەڵكو هیچ خێزان و تەنانەت هیچ كەسێكیش نیە، لە پریشكی ئەو گۆڕانكارییە زۆر قووڵ و كاریگەر و لەهەمان كاتدا، دراماتیكی و پڕ لە جوڵەیە ڕزگاری ببێت.
ئەگەر لە لایەكی تریشەوە سەیری مەشهەدەكە بكەین، دەڵێم: تاكە كورتبینی و نەپێكانی ئێمە لەم دۆسیەیەدا، ئەوەبووە كە ئێستا ڕوودەدات لە كەنداو و لە تەنگەی هورمز و مەسەلەی كێشەكانی سەرچاوەكانی بەرهەمهێنان و هەناردەكردنی وزە، یانی: هیچ چاودێرێك لەو بڕوایەدا نەبوو، دەوڵەتانی كەنداو بەگشتی و، سەرچاوەكانی وزە و هەناردەكردنی گاز و نەوت بەتایبەتی دووچاری تەنگژەی لەم جۆرە ببن لە ساتەوەختی گۆڕانكارییەكاندا.
لەوە بترازێت، سەرجەم جومگەكانی ئەم گۆڕانكارییانە و ئەنجامەكانیشیمان لەبەرچاوبووە. بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا هێشتا نیگەرانین لە دۆخی كوردستان و، لەناخەوە ترسێكی قووڵ داماندەگرێت لەوەی كوردستان بەرگەی ئەو ئاڵوگۆڕە نەگرێت و، لەكاتێكدا بە دوژمن دەورە دراوە، چۆن بكات و چی بكەین بۆ ئەوەی لەم قۆناغە دەربچێت؟ لەكاتێكدا دەوڵەتانی گرنگ و خاوەنی سەروەری وەكو ئێران و سعودیە و قەتەر، خزانە نێو دۆخێكی نەخوازراو، ئایا كورد دەتوانێت خۆی بپارێزێت؟.
قۆناغەكە زۆر دژوار و پڕ لە ئاڵۆزیی و فرە ڕكابەرە و، وەك ئەوەیە مرۆڤ لەناو كێڵگەی مین دا بێت و، بەهەرلایەكدا بجوڵێت، ئەگەری ئەوەی هەیە مینەكان پیایدا بتەقنەوە. ئەم بابەتە تەنانەت لە دابەشبوونی یەكێتی سۆڤیەت و سەربەخۆیی وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ئەورووپا زۆر دژوارترە. لەكاتێكدا كورد ئەكتەرێكی دەوڵەتییش نیە، چۆن دەتوانێت خۆی بپارێزێت؟.
لەڕاستیدا هەر جوڵەیەك لە ئێستادا هەم بەها و هەم باجی خۆی هەیە، واتە جوڵەی ڕاست بەها، جوڵەی هەڵە باجی هەیە و، بۆ ئەو بابەتە پێویستە كورد وەكو تیمی نەشتەرگەری مێشك جوڵەكانی خۆی ڕێك بخات و، هەرگیز و لەژێر هیچ پاساوێكدا هەڵەیەك نەكات كە باجەكەی لە بەهاكەی زیاتر بێت.
بەندە بەحوكمی ئەوەی پتر لە دەیە و نیوێكە لەسەر ئەم گۆڕانكارییە دەنوسم، مۆڵەت بەخۆم دەدەم، دوو تێبینی بدەم:
یەكەم: بەنیسبەتی كوردەوە، چەندە بابەتی هاوپەیمانێتی نێودەوڵەتی گرنگە، ئەوەندەش هەقیقەتی جوگرافیا گرنگە و، پێویستە لەو نێوەندەدا هاوسەنگی هەبێت. چونكە كاتێ هاوپەیمانێتیەكان دەگۆڕێن، جوگرافیا وەك خۆی دەمێنێتەوە. ئەم بابەتە وابزانم ڕوونە.
دووەم: پێشوەختە و پێش هەر جوڵەیەك، كورد گرەنتی سەربەخۆیی وەربگرێت و، بەبێ بەڵێنی نوسراوی مرۆكراوی یاسایی، كوڕی خۆی نەكاتە قوربانی كچی كەس.