شایەن شێرکۆ
لە هەموو کۆمەڵگەیەکدا کەسانێک هەن کە خاوەن تایبەتمەندیی جیاوازن و لەناو خەڵکدا ناودارن و خۆشەویستن. ئەم ناوبانگ و خۆشەویستییە دەبێتە ڕێگەیەک بۆ سەرکەوتن و پتەوکردنی پێگەی ئەو کەسانە لەناو کۆمەڵگەدا.
خاتوون ڤینۆس مشیر سەبارەت بەم پرسە بۆ “هێلین میدیا” دوا و وتی:
“کەسایەتی ناودار چەمکێکی فرە ڕەهەند و لەبنەمادا ئاڵۆزە، چونکە ناوداری بەتەنها بریتی نییە لەو تایپە مرۆڤانەی کە بەشێوازی جۆراوجۆر، وە بەڕێگای جیاوازەوە کە هەندێکجار فێڵ و تەڵەکەبازی و لە خشتەبردنیشی تێ ئەکەوێت، دەیانهەوێت لەناو کۆمەڵگەدا وەک کەسایەتییەکی ناودار خۆیان بسەپێنن، بەڵام لە بنەڕەتدا ئەمە جۆرێکە لە نمایشێکی ڕووکەشانە، هیچ کۆک و تەباییەکی لەگەڵ ناواخنی کەسایەتی ناوداری ڕاستەقینەدا نییە. لەونێوەندەدا پێویستە بۆ ئەو تیۆرە بەرجەستەیە بگەڕێینەوە کە دەڵێت: کەسایەتییەک کە هەڵگری خەسڵەتەکانی سەرکردەیی بێت، دەبێت لەگەڵیدا لەدایک ببێت نەک دروستکراو (المصطنع). بۆیە ئەوە خەسڵەت و ئاکارە قیادییەکانی کەسیەتییەکانە لە میانەی بزوتنەوە ئازادیخوازەکاندا، یان چارەسەرکردنی گرفتە کۆمەڵایەتییەکاندا، یان لە نواندنی بوێرییەکی فەرمەندەییدا لە خیلالی کاری سەربارزیدا بۆ خزمەتی وڵاتەکەی دەبێتە سیمبول و گوزارشت لە کەسیەتیەکی ناودار دەکات، کە دواجار وەک فیگەرێک خۆی بەسەر حەقیقەتی کۆمەڵگەدا دەسەپێنێت. ماوەتەوە بڵێین ناوداربوون تەنها بە تایتل و لۆگۆ و دروشم بەدیناهێت بەڵکو لە کەسایەتی وەفاداردا، لە خزمەتی تەواوی کۆمەڵگە و چاکەی گشتیدا دەبێتە ناونیشانێکی سەپاو بەسەر ڕەزامەندی هەمواندا…”
هەر سەبارەت بەم بابەتە، بەڕێز ڕێکەوت ڕزگار، بەرپرسی ڕێکخراو، بۆ “هێلین میدیا” وتی:
“سەرکەوتن یەکێکە لەو ئامانجانەی کە زۆربەی خەڵک لە ژیانیاندا بەدوایدا دەگەڕێن. کەسانی ناودار و سەرکەوتوو لە جیاوازترین بوارەکاندا وەک زانست، بازرگانی، وەرزش و هونەر، نەک تەنها بەهۆی هەبوونی توانا گەیشتوونەتە ئاستی بەرز، بەڵکو بە هۆی ماندووبوون، بەردەوامی، فێربوونی بەردەوام تێپەڕێنن. لێکۆڵینەوە لە هۆکارەکانی سەرکەوتنی ئەم کەسانە گرنگە، چونکە دەتوانێت ببێتە سەرچاوەی فێربوون و هاندەرێک بۆ ئەو کەسانەی کە ئارەزووی گەیشتن بە ئامانجەکانی خۆیان هەیە. بۆیە لەم باسەدا هۆکارە سەرەکییەکانی سەرکەوتنی کەسانی ناودار دەخەینە بەر باس و لێکدانەوە.”
هۆکارە سەرەکییەکانی سەرکەوتن
سەرکەوتنی کەسانی ناودار تەنها بەهۆی بەخت یان پارەوە نییە؛ زۆربەیان لە سەرەتادا ڕووبەڕووی کێشە و نەهامەتیی زۆر بوونەتەوە، بەڵام جیاوازییان لەوەدا بووە کە کۆڵیان نەداوە. گرنگترین ئەو هۆکارانەش ئەمانەن:
خەون و ئامانجی دیاریکراو: کەسانی سەرکەوتوو ئامانجێکی ڕوونیان هەیە، دەزانن بۆچی کار دەکەن و دەیانەوێت لە ژیاندا بگەنە کوێ.
بەردەوامی: سەرکەوتن لە شەوێکدا دروست نابێت، بەڵکو پێویستی بە ماندووبوون و ئارامگرتن هەیە. ئەوان زۆرجار تووشی شکست دەبن، بەڵام دووبارە هەڵدەستنەوە.
فێربوونی بەردەوام: جیهان هەمیشە لە گۆڕاندایە، کەسانی ناودار هەمیشە دەخوێننەوە، فێری ئەزموونی نوێ دەبن و پەرە بە تواناکانیان دەدەن.
متمانە بەخۆبوون: ئەگەر کەسێک باوەڕی بە خۆی نەبێت، ئەستەمە خەڵکیش باوەڕی پێ بکەن. متمانە بەخۆبوون هێزی بڕیاردان و هەنگاونان دروست دەکات.
خزمەتکردنی خەڵک: زۆرێک لە کەسانی ناودار ناویان بەهۆی خزمەتکردنی خەڵکەوە بڵاو بووەتەوە. هەر کەسێک بتوانێت چارەسەری کێشەی خەڵک بکات، ڕێز و دەرفەتی سەرکەوتنی زیاتری بۆ دەڕەخسێت.
ڕێکخستنی کات: کات گرانبەهاترین سەرچاوەی ژیانە. کەسانی سەرکەوتوو زۆر گرنگی بە کات دەدەن و بەفیڕۆی نادەن.
ڕوانینی ئەرێنی: لە بەرامبەر کێشەکاندا تەنها سکاڵا ناکەن، بەڵکو بەدوای چارەسەردا دەگەڕێن. هزرێکی ئەرێنی یارمەتییان دەدات لە دۆخە دژوارەکاندا بەهێز بمێننەوە.
نموونەی هەندێک لە کەسایەتییە سەرکەوتوو و ناودارەکان:
تۆماس ئەدیسۆن (Thomas Edison): پێش دروستکردنی چرای کارەبا هەزاران جار شکستی هێنا، بەڵام وازی نەهێنا.
ستیڤ جۆبس (Steve Jobs): لە کۆمپانیای خۆی دەرکرا، بەڵام دووبارە گەڕایەوە و بووە یەکێک لە سەرکەوتووترین کەسانی جیهانی تەکنەلۆژیا.
ئۆپرا وینفری (Oprah Winfrey): لە ژیاندا ئاستەنگی زۆری بینی، بەڵام بە بەردەوامی و متمانە بەخۆبوون بووە یەکێک لە ناسراوترین کەسایەتییەکانی جیهان.
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ (Cristiano Ronaldo): بەهۆی ڕاهێنانی بەردەوام، دیسپلین و ماندووبوون گەیشتووەتە ئاستی جیهانی.
لیۆنێل مێسی (Lionel Messi): لە منداڵیدا کێشەی گەشەی جەستەی هەبوو، بەڵام کۆڵی نەدا و بووە یەکێک لە باشترین یاریزانەکانی مێژوو.
ئەنجام
لە کۆتاییدا دەتوانین بڵێین سەرکەوتن ئەنجامی هەوڵ و بەردەوامییە، نەک تەنها بەخت و هەلومەرج. کەسانی ناودار بەهۆی ئامانجی ڕوون، فێربوونی بەردەوام، متمانە بەخۆبوون و ڕێکخستنی کات گەیشتوونەتە ئەم ئاستە. ژیانی کەسایەتییەکانی وەک ئەدیسۆن، جۆبس، ئۆپرا و ئەوانی تر نیشانی دەدەن کە شکست کۆتایی ڕێگا نییە، بەڵکو دەرفەتێکە بۆ فێربوون. هەر کەسێک ئیرادەی هەبێت و واز نەهێنێت، دەتوانێت بە ئامانجەکانی بگات و شوێنەوارێکی باش لە کۆمەڵگەدا جێبهێڵێت.