شەیما مستەفا
٨ـێ ئادارێ ڕۆژا ئافرەتان، ڕۆژەکا تایبەتە دهێتە پیرۆزکرن پیخەمەت دەستەبەرکرنا مافێن جڤاکی و ئابوری و کەلتوری و سیاسی یێن ئافرەتێ و هەروەسا بیرئینان ل خەباتا ئافرەتان و مافێن وێ ل سەر ئاستێ جیهانێ، مێژوویا ڤێ ڕۆژێ ڤەدگەڕت بو سالا ١٨٥٧ـێ ل نیویورك ل ویلایەتێن ئێکگرتیێن ئەمریکا ئافرەتێن کرێکار ل کارگەهێن قوماشی مانگرتن سازدان پیخەمەت باشترکرنا کارێن خوە و مەرجێن کارکرنێ ل کارگەها.
ل سالا ١٩١٠ـێ کلارا زێتکین پێشنیارەك دیار کر بو دیارکرنا ڕۆژا ئافرەتان د کونفەرانسێ ئافرەتێن سوشیالیست یا نیڤدەولەتی ل کوپنهاگ، ئەڤ پێشنیارە هاتە قەبویلکرن و ٨ـێ ئادارێ هاتە دیار کرن وەك ڕۆژا ئافرەتان و هاتە ناڤکرن ب ڕۆژا هەماهەنگی و ئێکەتیا ئافرەتان ل سەر ئاستێ جیهانێ، ل سالا ١٩٧٧ـێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ئەڤ ڕۆژە ب فەرمی ناساند وەك ڕۆژا ئافرەتێن جیهانێ.
ئافرەت ب درێژاهیا مێژوویێ د بوارێن هونەری و سیاسەت و وەرزش و تەکنولوژیێ و زانست و بوارێن جودا دا سەرکەفتنێن مەزن ئەنجامداینە لگەل ڤێ چەندێ تا ڕۆژا مە د بڕیاردانێ دا نەگەهشتیە ئاستێ پێتڤی و یەکسانی لگەل زەلامی کێمە و هەروەسا د رێژەیێن کارکرنێ دا نە ل ئاستێ پێتڤی یە، ٨ـێ ئادارێ نە بتنێ ڕۆژا پیرۆزکرنا ڤێ ڕۆژێ یە بەلکی ڕۆژەکە بو دیارکرنا هەستا یەکسانیا جێندەری د ناڤ جڤاکا دا و هەروەسا چارەکرنا ئاریشێن هەیی .
ئەڤ روژە دەلیڤەکە بو بهێزکرنا جهێ ئافرەتێ د ناڤ جڤاکی دا و پاراستنا ئافرەتێ و رەخساندنا دەلیڤا یەکسانیێ، هەروەسا پێتڤییە دەنگێ ئافرەتێ بهێتە بلند کرن بو گەهشتنا مافێن خوە یێن ڕەوا و بها بهێتە دان ب خەبات و تێکوشینا وان و پشتەڤانی ل وان بهێتە کرن د بوارێن سیاسی و کەلتوری و ئابوری و بوارێن دی یێن جودا جودا د ناڤ جڤاکی دا و هەروەسا رێز ل وان بهێتە گرتن وەك تاکەك سەرەکی د ناڤ جڤاکی دا.
٨ـێ ئادارێ ڕۆژا ئافرەتێ یا جیهانی ڕۆژەکە رێزگرتن ل خەباتێن کەڤن بهێتە گرتن و پاراستن ل دەستکەفتێن وان بهێتە کرن و دەلیڤەکە بو ئاڤاکرنا جڤاکەك یەکسان، ڕۆژا ئافرەتێن جیهانێ بو مە دیار دکت کو خەباتێ ئافرەتێ ژ یا زەلامی کێمتر نینە بەلکێ د گەلەك بواران دا ڕۆلێ وێ هەستیارترە و، ڕۆلێ پەروەردەکرنا زاروکان دکەڤیتە ل سەر ملێن ئافرەتێ و ئەڤە پێتڤی ب گرنگیەکا ئێکجار گرنگ هەیە، هێزا ئافرەتێ، هێزا جڤاکی یە.
ئەڤ روژە نە بتنێ بو یادکرنا ڕابردوویە بەلکی هیڤیەکە بو پاشەروژەکا باشتر و ئێمناهی تر دا کو جڤاك تێدا بژیت و مافێن هەمی تاکێن جڤاکی تێدا پاراستی بن و ئەڤە نە مەحالە.
ئافرەتا کورد پتر ژ گەلەك ئافرەتێن دی یێن جیهانێ ڕۆلەکێ مەزن هەبوویە د پەروەردە کرنا جڤاکی دا و لگەل زەلاما خەبات کریە دژی دژمنێن کورد و چەندین قوربانی داینە، پێتڤیە د ڤێ ڕۆژێ دا ئەڤ ڕۆلە پتر بەرچاڤ بهێت وەرگرتن و خەباتا وان بو نفشێ نوی بهێتە دیار کرن دا کو نەهێتە ژبیر کرن، سەرەڕای وێ چەندێ هەر ژ سەردەمێن میرگەهێن کوردی دا ئافرەت خودان بڕیار بوویە و نموونەیێن وەکی خانزاد و یێن دی هەنە، هەروەسا د سەردەمێن نوی دا هەپسەخانا نەقیب دامەزرێنەرا ئێکەم قوتابخانا کچان ل کوردستانێ ڕۆلێ خوە هەبوویە و ئافرەتا کورد د بزاڤا ڕزگاریخوازیا کورد دا ڕولەکێ نەهێتە ژبیرکرن هەبوویە.