محەممەد لادێ – ههولێر
کێڵگەی غازی کۆرمۆر لە ناوچەی چەمچەماڵ یەکێکە لە پڕۆژە سەرەکی و ستراتیژییەکانی هەرێمی کوردستان بۆ دابینکردنی وزە؛ ئەو پرۆژەیە ڕۆڵێکی یەکلاکەرەوەی هەیە لە دابینکردنی غازی سروشتی بۆ وێستگە سەرەکییەکانی بەرهەمهێنانی کارەبا لە هەرێم. ئەو کێڵگەیە، کۆمپانیای دانەغازی ئیمارات بەڕێوەی دەبات.
کۆرمۆر، خۆ هەر سەرچاوەیەکی گەورەی غازی پێویست نییە بۆ وێستگە گەورەکانی وەک چەمچەماڵ و هەولێر، بەڵکو گرنگییەکی نێودەوڵەتییشی هەیە وەک بەشێک لە پڕۆژەی فراوانکردنی وزەی هەرێم. هەر هێرشێک یان پچڕانێک لە کارەکانی ئەم کێڵگەیەدا کاریگەرییەکی ڕاستەوخۆ و مەترسیداری دەبێت لەسەر ژێرخانی وزەی ناوخۆ.
کێڵگەی کۆرمۆر، تا ئێستا چەند جارێک مووشەک و درۆنی تێگیراوە، کە دوایین و گەورەترینیان بووە هۆی وەستانی بەشێک لە کارەکانی و زیانی بە کێڵگەکە گەیاند. ئەو هێرشانە، کە زۆربەی کات گرووپە نادیار و چەکدارەکانی سەر بە لایەنە ناکۆکەکانی عێراق و ناوچەکەیان لە پشتە، ئامانجیان تەنها تێکدانی ئاسایشی هەرێم نییە، بەڵکو فشارخستنە سەر پڕۆژە ئابوورییە سەربەخۆکانی هەرێمە. دوای هەر هێرشێک، کۆمپانیا کارگێڕییەکە ناچار دەبێت بۆ ماوەیەک بەرهەمهێنان کەم بکاتەوە یان بوەستێنێت بۆ چاککردنەوە و دڵنیایی لە سەلامەتی کارمەندان.
کاریگەریی ئەم هێرشانە لەسەر ژیانی ڕۆژانەی هاووڵاتیان زۆر گەورەیە. کە کارەکانی کۆرمۆر پەک دەخرێت، بەرهەمهێنانی کارەبا لە وێستگەکاندا بە شێوەیەکی بەرچاو دادەبەزێت، کە دەبێتە هۆی کەمبوونەوەی کارەبا و دووبارە سەرهەڵدانەوەی کێشەی نەبوونی وزەی پێویست. ئەمەش، بە نۆرەی خۆی، دەبێتە هۆی پاشەکشەی ئابووری، بە تایبەت لە کەرتی پیشەسازی و بازرگانیدا و کار دەکاتە سەر ژیانی کۆمەڵایەتییش. حکومەتی هەرێمی کوردستان، بە هەماهەنگی لەگەڵ حکومەتی عێراقی و هێزەکانی هاوپەیمانان، بەردەوامە لە لێکۆڵینەوەکان بۆ دۆزینەوەی بکەرانی ئەم هێرشانە و گرتنەبەری ڕێوشوێنی پێویست بۆ پاراستنی ئەو کێڵگە ستراتیژییە.
حکومەتی هەرێمی کوردستان چەند هەنگاوێکی جێبەجێ کردووە و پلانی هەیە بۆ پاراستنی کێڵگەی کۆرمۆر و دامەزراوە وزەدابینکەرەکانی دیکە لە بەرامبەر هێرشە بەردەوامەکان:
• هێزی ئەمنیی تایبەت: حکومەتی هەرێم هێزێکی تایبەتی ئەمنیی لە ژێر چاودێری وەزارەتی ناوخۆ و پێشمەرگەدا دامەزراندووە، کە ئەرکی سەرەکییان پاراستنی دامەزراوە نەوتی و گازییەکانە لە ناوچە مەترسیدارەکان، وەک چەمچەماڵ و سنووری کەرکووک.
• داواکردنی چەکی پێشکەوتوو: حکومەتی هەرێم بەردەوام داوای لە حکومەتی فیدراڵی عێراق و وڵاتانی هاوپەیمان کردووە کە سیستەمی بەرگریی پێشکەوتوویان بۆ دابین بکەن. ئەم داوایە بە تایبەتی جەخت لەسەر سیستەمی دژەدرۆن دەکاتەوە، چونکە زۆربەی هێرشەکان بە درۆنی بۆمبڕێژکراو دەکرێ.
• دیپلۆماسی و فشاری نێودەوڵەتی: حکومەتی هەرێم لە ڕێگەی نوێنەرایەتییەکانی لە ئەمریکا و ئەوروپا، بەردەوام مەترسیی ئەم هێرشانە دەخاتە بەردەم کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و کۆمپانیا نەوتییەکان، بۆ ئەوەی ببنە هێزی فشار لەسەر بەغدا بۆ ڕێگەگرتن لەم گرووپانە.
• پشتیوانیی ئابووری بۆ بەردەوامی کار: لە کاتی وەستانی کارەکان لە کۆرمۆر، حکومەتی هەرێم هەوڵی داوە سووتەمەنی جێگرەوە (وەک گازی شل یان نەوتی ڕەش) بۆ وێستگەکانی کارەبا دابین بکات تاوەکو کێشەی کارەبا بە تەواوی سەر هەڵنەدات.