جارێکی دیکە خەڵاتی داهێنانی پەتاتەی ئەوروپا بۆ ساڵی ٢٠٢٥ کە بڕیارە لە ڕۆزانی لە ٣ و ٤ی ئەیلوول بەڕێوە بچێت، جارێکی دیکە دەبێتە ناوەندی کەرتی جیهانی پەتاتە. ئەم پێشانگا بازرگانییە نێودەوڵەتییە کە لە شاری لێلیستاد بەڕێوە دەچێت، تایبەتە بە داهێنانی پەتاتە، چاندنی بەردەوام و چارەسەری زنجیرەی دابینکردن کە لە داهاتوودا سەلمێنراوە. لە ژێر دروشمی “داهێنان، تۆڕ، گەشەکردن”، چالاکییەکە گرنگی بە داهێنان دەدات بە مانا فراوانەکەی: لە بواری، لە زنجیرەی دابینکردن و لە بیرکردنەوەدا.
یەکێک لە گرینگترین شتەکان خەڵاتی داهێنانی پەتاتەیە لە ئەوروپایە؛ خەڵاتێکی بەناوبانگە بۆ پێشکەوتن و خزمەتگوزارییە پێشکەوتووەکان لە زنجیرەی دابینکردنی پەتاتە.
دەستپێشخەرییەکە لە گۆڤاری ئاردا پێلڤێرڵدەوەیە، بە هاوکاری ڕێکخەرانی پەتاتۆئەوروپ.
لەم پێشانگەیە خەڵاتەکان ( زێڕ، زیو و برۆنز ) پێشکەش دەکرێن لەوانەی کە دەتوانن ڕاستەوخۆ لە پراکتیکدا داهێنان بکەن و بەشداری بکەن.
چارەسەرکردنی ئاستەنگەکانی ئێستای وەک کەمیی هێزی کار، گۆڕانی کەشوهەوا، بەکارهێنانی کارامەی سەرچاوەکان.
بەپێی گوتەی سەرۆکی دەستەی سوێند خواردن ڕۆجەر دی گرۆت، سەرۆکی شارەوانی نوردۆستپۆڵدەر، کە دەڵێت: هەموو شتێک لەسەر تەکنەلۆژیای کۆنکرێتی و دەستبەجێ کارپێکراوە: ئێمە بەدوای چارەسەری تیۆریدا ناگەڕێین، بەڵکو بەدوای بەکارهێنانی زیرەکدا دەگەڕێین کە ئێستا جیاوازی دروست دەکەن بۆ بەرهەمهێنەران و پرۆسێسەرەکان و هاوبەشەکانی زنجیرەکان.
بە بوونی ئیمێلۆرد وەک شاری پەتاتەی جیهانی لە شارەوانییەکەیدا، دی گرۆت هەموو ڕۆژێک دەبینێت کە چەندە گرنگە کە داهێنانەکان نەک تەنها داهێنەرانە بن بەڵکو بە کردەوە دەتوانرێت ئەنجام بدرێن.
ژمارەی پێوانەیی بەشداربووان بۆ خەڵاتی داهێنانی پەتاتەی ئەوروپا
چاپی ساڵی ٢٠٢٥ کە ٢٨ بابەتی تێدایە. لیژنەی دادوەری مەودای جۆراوجۆری بینی: لە کشتوکاڵی ورد و ڕۆبۆتیکەوە تا ستراتیژییەکانی چاندنی بەردەوام و چەمکی پاکەتکردنی داهێنەرانە. گرنگیدانی بەهێزی ئامادەیی و ئیمکانی پراکتیکی سەرنجڕاکێش.
ئاهەنگی خەڵاتکردن لە کاتی کردنەوەی فەرمی فیلمی PotatoEurope 2025 دەبێت.
براوەکان ڕۆژی چوارشەممە، واتە ٣ی ئەیلوول ڕادەگەیەنرێن. دەستەی سوێند خواردن بە قورسی سەنگی پێشکەوتن، کارپێکردنی پراکتیکی و کاریگەری لەسەر بەردەوامی دەدات. هەرچەندە ناوەکان هێشتا نهێنین، بەڵام بەرهەمی ئەمساڵی داهێنانەکان بەڵێن دەدات کە لە ئاستێکی بەرزدا بێت.
بۆ براوەی پێشوو، خەڵاتی داهێنان گەشەیەکی بەرچاوی لە چوونە ناو بازاڕدا دابینکردووە. لە پەتاتۆئەوروپ کە زیاتر لە ٣٠٠ پێشانگە و ١٥هەزار سەردانکەر لە هۆڵەندا و دەرەوەی وڵاتەوە هەیە، پێشانگەی بازرگانی دەکاتە سەکۆیەکی ناوازە بۆ دەستپێکردنی داهێنانەکان.
زۆرجار بەرهەمهێنەران، ڕاوێژکاران و هاوبەشە زنجیرەییەکان داهێنانە براوەکان وەک پێوەرێک بۆ پلانەکانی بەردەوامی و مۆدێرنکردنی خۆیان بەکار دەهێنن.
هەروەها بازرگان و خاوەن کۆمپانیاکان و جووتیارانی کوردستانیش ئامادەی ئەم پێشانگەیە دەبن و بەشدار دەبن لە پیشاندانی بەرهەمەکانیان.
یەکێک لەو کۆمانپایانەی کە ساڵانە بەشداری دەکات،. کۆمپانیای ئەگرۆپلانتی هۆڵەندی لە کوردستان و عێراق، کە خاوەنەکەی (حوسێن عوسمان عارف)ـە؛ لە لێدوانێکیدا سەبارەت بە بەشداریکردنی بۆ ڕۆژنامەی هەولێر قسەی بۆ کردین و، گوتی:
پێشانگەی نێودەوڵەتی جووتیارانی جیهان وەک نەریتێکی ساڵانەی لێهاتووە و هەرجاره و له وڵاتێکی ئەوروپی بەڕێوە دەچێت.
ئەمساڵیش وابڕیاڕە لەشاری لیلیستاد له وڵاتی هۆڵەندا بەڕێوە بچێت. ئێمەش وەک بەڕێوەبەری کۆمپانیای ئەگرۆپلانتی هۆڵەندی لە کوردستان و عێراق بەشدار بین و بەرهەمەکانمان بخەینە ڕوو.
هەروەها باسی لە سوودی ئەم پێشانگەیانە کرد و گوتی: بێگومان کردنەوەی ئەم جۆرە پێشانگەیانە، سوودی بۆ جووتیارانی کوردستان و عێراق دەبێت و دەبێتە هۆی بەرەو پێشچوون و گواستنەوەی ئەزموونی کشتوکاڵ و لە ئەوروپاوە بۆ هەرێمی کوردستان و عێراق، کە ئەمەش دەبێتە هۆی کارئاسانی زیاتر بۆ جووتیارانی کوردستان و زیادکردنی بەرهەمەکانیان.
هەروەها ئاماژەی بۆ ئەوەش کرد کە کردنەوەی ئەم پێشانگەیانە و بەشداریکردنی کۆمپانیاکان دەبێتە پردێک لەنێوانیان بۆ ئاڵوگۆڕکردنی زانیاری و ئاسانکاریکردنی زیاتر لە زۆربەی بوارەکان و شارەزایی لە تەکنەلۆژیای نوێی کشتوکاڵی و ئامێرە پێشکەوتووەکان کە لە ئێستادا کاری پێ دەکرێت.
حوسێن عارف، ئاماژەی بۆ ئەوەش کرد ساڵانە لە کردنەوەی ئەم جۆرە پێشانگەیانە، جووتیارانی کوردستان لەگەڵ خۆیان دەبەن بۆ ئەوەی شارەزای زیاتر لە ئەزموونی ئەوان وەربگرن و ئەزموونی سەرکەوتووی ئەوروپا بگوازنەوە بۆ کوردستان.