رۆژنامەی ھەولێر

گرنگیا بەشداریکرنا ئافرەتان د ناڤا دەستەهەلات و حوکمڕانیێ دا

ئا/تۆڕی میدیایی هێلین

 

پێشکەفتن و دادپەروەریا هەر جڤاکەکێ، ب ڕادەیێ بەشداریا کارا یا ئافرەتان د هەمی بیاڤێن ژیانێ دا، ب تایبەتی د ناڤەندێن بڕیاردان و حوکمڕانیێ دا، دهێتە پیڤان. ئافرەت، وەک نیڤا کۆمەلگەهێ و پەروەردەکەرێ نەسلا داهاتی، نە بتنێ خودان مافە کو د ڕێڤەبرنا وەلاتێ خوە دا هەڤبەش بیت، بەلکو هەبوونا وێ پێدڤیەکا ستراتیژیە بۆ گەهشتن ب گەشەکرنەکا هەمەلایەنە و سەقامگیریەکا بەردەوام.

هەرێما کوردستانێ، کو خودان دیرۆکەکا تژی ژ خەبات و قوربانیدانە، شاهدیێ لسەر ڕۆلێ بێوێنەیێ ئافرەتا کورد د شۆڕەش و بزاڤێن نەتەوەیی دا ددەت. ئەڤرۆ، ئەڤ بەشداریە ژ قۆناغا خەباتا چەکداری گۆهڕی یە بۆ خەباتا سیاسی و مەدەنی د ناڤا دامەزراوەیێن دەولەتێ دا.
ئەڤ بابەتە، ب سێ دیتنێن جودا بەلێ تەمامکەرێن ئێکدو، شرۆڤەیەکا هەمەلایەنە لسەر ڤێ پرسێ پێشکێش دکەت. تیشکی دئێخیتە سەر ڕەهەندێ مێژوویی و ڕۆلێ ئافرەتان، ئالنگاری و بەربەستێن کەلتووری یێن هەتا نوکە ماین، و کاریگەریێن ئەرێنی یێن بەشداریا وان لسەر سیاسەت، پەروەردە، و ئابووریێ. هەروەسا، ڕۆلێ پارتێن سیاسی، ب تایبەتی پارتی دیموکراتی کوردستان، د ڤەکرنا دەرگەهان بۆ ئافرەتان دا، جهەکێ گرنگ د ڤان نڤیسینان دا دگرت.
سەیبەر سوبحی دوواد بۆ هێلین میدیا:
هەرێما کوردستانێ خودان مێژوویەکا زۆر دەولەمەندە د بەشداریکرنا ئافرەتان د ناڤا شۆڕەشێن کوردستانێ دا، هەروەسا د مێژوویا خزمەتکرنا وان د ناڤا دەستەهەلات و حوکمڕانیێ دا ل هەرێما کوردستانێ.
سەرەڕای ڤان دەستکەفتیان و سەرکەفتنێن کو ئافرەتان ل هەمی قۆناغان بدەست ئێخستینە، بەلێ هەتا نوکە ئاستەنگ و ڕێگریێن بەشداریکرنا وان ب تمامی نەهاتینە بنبڕکرن. بەربەستێن کەلتووری و جڤاکی وەک ڕێگر لهەمبەر ئافرەتان بەردەوامن و ئاستەنگان بۆ بەشداریکرنا وان د ناڤا دەستەهلات، حوکمڕانی، و جومگەیێن هەستیارێن کابینەیێن حکومەتا هەرێما کوردستانێ دا دروست دکەن. خۆشبەختانە، د ماوێ بۆری و نوکە دا، پارتی دیموکراتی کوردستان بوویە قوتابخانەیەکا مەزن و مۆکم بۆ پێگەهاندنا ئافرەتێن سەرکردە و هەردەم پشتەڤانیەکا تەمام ل گرنگیا بەشداریکرنا ئافرەتان د ناڤا دەستەهەلات و حوکمڕانییا هەرێمێ دا کریە.
زەهرا عەلی ئەحمەد بۆ هیلین میدیا:
ژنێ ڕۆلەکێ سەرەکی هەبوویە د دیرۆکا وەلات و جڤاکێ مە دا، هەر ژ دەسپێکا مێژوویا مللەتێ مە هەتا نوکە بەردەوام بوویە. ئافرەتان شیانە ژینگەهەکا تەندروست و ساخلەم ئاڤا بکەن، چونکی هەبوون و پشکداریا وان یا بەردەوام د بیاڤێن جودایێن ژیانێ دا، هەروەسا مۆکمبوونا وان و ڕاوەستیانا وان ل پشت زەلامان، بەلگەیەکا ب هێزە لسەر هەبوونا فاکتەرەکێ زانستی بۆ دروستبوونا گۆڕانکاریەکا ئەرێنی و بمفا بۆ جڤاکێ مە.
ئەڤ گۆڕانکاریێن ئەرێنی، کو ژ لایێ جڤاکا مە ڤە دروست دبن، ب ڕێژەیەکا بەرچاڤ پشت ب شیانێن ئافرەتان و بەشداریا وان ڤە گرێدایە. ل دویڤ مێژوویا مللەتێ مە، ئەڤە بوویە فاکتەرەکێ سەرەکی بۆ پێشکەفتنان. ژن د بوارێ پەروەردێ دا پشکداریەکا بەرچاڤ دکەن و ل سەرانسەری جیهانێ ب ڕێکا فێرکرنا زانست و بنەمایێن خواندن و نڤیسینێ، ڕۆلەکێ کاریگەر دگێڕن. پێدڤی و گرنگە کو ژن هەڤبەش بن د ڕێڤەبرنا جڤاکی دا؛ چونکی “ژن نیڤا جڤاکینە و دایکا نیڤا دییە” و ل جیهانێ وەک دایکا شارستانیەتێ دهێنە هژمارتن.
هەرێما کوردستانێ بوویە نموونەیەکا زندی و بەرچاڤ ل ڕۆژهەلاتا ناڤین بۆ بەشداریا ئافرەتان د سازیێن حکومی و کەرتیێ تایبەت دا. گرنگیەکا زۆر ب شیانێن وان هاتیە دان و د درێژاهیا مێژوویا مللەتێ مە دا، ژنێ ڕۆلەکێ سەرەکی د سەرکەفتنا هەمی شۆڕەش و سەرهلدانێن کوردستانێ دا گێرایە.
ب شێوەیەکێ گشتی، بەشداریکرنا ئافرەتان د ناڤا پارتی دیموکراتی کوردستان دا، چ ل ناڤ دەستەهلاتێ بن یان ئۆپۆزسیۆن، ژ هەمی حیزبێن دی زێدەتر بوویە. بۆ ئێکەمین جار د مێژوویا عیراق و ناڤچەیێ دا، پارتی ئافرەتەک کرە سەرۆکا پەرلەمانی، کو بلندترین دەستەهەلاتا یاسادانانێ یە. ئەڤەژی بەلگەیەکا حاشاهەلنەگرە لسەر مێژوویا پری سەروەری یا پارتی دیموکراتی کوردستان.
ل ئاستێ جیهانی ژی، هەمی لێکۆلینێن زانستی دیار دکەن کو ب هێزکرنا ئافرەتان ژ لایێ ئابووری و جڤاکی ڤە، دبیتە ئەگەرێ زێدەبوونا سەقامگیری و گەشەکرنا جڤاکی. لدەمێ ئافرەت
بەشداریێ د هێزا کاری و پرۆسەیا
بڕیاردانێ دا دکەن، ئابووریا وەلات گەشە دکەت و کۆمەلگەهـ پێش دکەڤیت.
د دوماهیێ دا، دخوازین بێژین کو بەشداریا ئافرەتان د ناڤا دەستەهلات و حوکمڕانیێ دا، بتنێ بابەتێ مافان نینە، بەلکو پێدڤیەکا بنەڕەتیە بۆ گەشەکرن و سەقامگیریا هەرێما کوردستانێ.
چوحا خالد ئەحمەد بۆ هێلن میدیا:
ل هەرێما کوردستانێ، ب تایبەتی پشتی ڕاپەرینا بهارا سالا ١٩٩١، ئافرەتان ڕۆلەکێ بەرچاڤ د بوارێن سیاسی، حکومی، و ڕێکخراوەیی دا هەبوو. ئافرەتێ شیایە د کاروبارێن ڕۆژانە یێن خوە دا کاریگەریێ دروست بکەت و ب باشترین شێوە خزمەتا دامەزراوەیێن پارتایەتی و گشتی بکەت. ئەڤە بوویە هۆکار کو ڕێژا ئافرەتان ڕۆژ بۆ ڕۆژێ پتر د ناڤ سێکتەرێن دەستەهلات و حوکمڕانیا کوردستانێ دا بهێتە دیتن.
گرنگ و پێدڤیەکا سەردەمیانەیە کو ڕۆلێ ئافرەتان د ناڤ دەستەهلات و حوکمڕانیێ دا بەردەوام بەرەڤ پێش بچیت. پارتی دیموکراتی کوردستان باوەریەکا تەمام ب شیانێن ئافرەتان هەیە؛ لەورا د چەندین کابینەیێن حکومەتا هەرێما کوردستانێ دا پۆستێ وەزیر وەرگرتینە و کاروبارێن حکومەت و وەلااتیان ب ڕەنگەکێ زۆر سەرکەفتیانە ب ڕێڤە دبرن.
ژبەر باوەریبوون ب شیانێن ئافرەتان، پارتی دیموکراتی کوردستان ڕێک خۆش کریە کو ئافرەت ب هەلبژارتن بگەهیتە پلەیا ئەنداما مەکتەبا سیاسی. ئەڤە دەرخەرێ وێ ڕاستیێ یە کو ئافرەت خودان هێزەکا مەزنە و دشێت ب باشترین شێوە کارێن پێ دهێنە سپاردن ب ڕێڤە ببەت.
ئەگەر ڕێگری ل ئافرەتان نەهێتە کرن، دێ بنە مەزنترین کارەکتەرێن سیاسی، پەرلەمانتار و وەزیر، و دێ بەرەڤانیێ ژ مافێن ئافرەتان، خێزان، و جڤاکی کەن. گرنگ و پێدڤیە کو پتر دەرفەت ب ئافرەتان بهێتە دان، دا کو خوە د ناڤ دەستەهلات و حوکمڕانیێ دا ببینن و پتر خزمەتێ بکەن.