رۆژنامەی ھەولێر

سەردەمی “جـــــــەمسەرە لــــــەرۆکەکان”؛ ئایا جیهان بەرەو جەنگێکی ساردتر هەنگاو دەنێت؟

لە کۆتایی ساڵی ٢٠٢٥دا، جیهان چیتر لەژێر سایەی یەک جەمسەری سیاسی و ئابووریدا نییە. ململانێی تووندی نێوان واشنتۆن و پەکین لەسەر کۆنترۆڵکردنی “تەکنەلۆژیای ژیریی دەستکرد” و “ڕێڕەوە بازرگانییەکان”، جیهانی دابەش کردووە بۆ بەرەی جیاواز. ئەم دۆخە نوێیە وایکردووە کە هاوپەیمانییە کۆنەکان تووشی شۆک ببن. لە کاتێکدا ئەمریکا فشار بۆ پاراستنی سیستمە کلاسیکییەکەی دەکات، چین و گرووپی “بریکس” خەریکی دروستکردنی سیستمێکی دارایی نوێن کە پشت بە “دۆلار” نەبەستێت. ئەم کێبڕکێیە تەنها لە هه ولە دیپلۆماسییەکاندا نییە، بەڵکوو کاریگەریی ڕاستەوخۆی لەسەر نرخی وزە و بازاڕەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دروست کردووە.
بۆ وڵاتانی ناوچەکە، ئەمە هەم مەترسییە و هەم دەرفەت. مەترسییەکە لەوەدایە کە ببنە قوربانیی ململانێی زلهێزەکان، و دەرفەتەکەش ئەوەیە کە دەتوانن وەک “پردی پەیوەندی” ڕۆڵ ببینن و سوود لە کێبڕکێی هەردوولا وەربگرن. ئێستا پرسیارە گەورەکە ئەوەیە: ئایا ئەم جەمسەربەندییە نوێیە دەبێتە هۆی سەقامگیری، یان جیهان بەرەو پێکدادانێکی گەورەتر دەبات کە کەس لێی دەرباز نابێت؟