مۆسکۆ وەڵامی ئەورووپا دەداتەوە: “یەکێتیی ئەورووپا تووشی تۆڵەسەندنەوە دەبێت”

شۆڕش عه‌زیز سورمێ
ئەوروپا سەروەت و سامانی ڕووسیای بۆ ماوەیەکی نادیار بەستووە. وە مۆسکۆ بە خێرایی وەڵامی داوەتەوە و هەڕەشەی تۆڵەسەندنەوەی قورس دەکات لە ئاستە جیاوازەکاندا. بانکی ناوەندی ڕووسیا تانە لە یۆرۆکلیر دەدات کە لە کۆی ٢١٠ ملیار یۆرۆ کە لە یەکێتی ئەوروپادا جێگیرکراون، ١٨٥ ملیار یۆرۆی لەبەردەستدایە. وتەبێژی کرێملین
دیمیتری پێسکۆڤ پێشتر ڕایگەیاندبوو کە هەر ئابڵوقەیەک “دەرئەنجامی جددی بۆ وڵاتان و کۆمپانیاکان و تاکەکان” دەبێت. دوێنێ، دوای ئەوەی زۆرینەی یەکێتی ئەوروپا بەستنی نادیاریان پەسەند کرد- واتە مەرجی نوێکردنەوەی ئەو سزا تایبەتەی دژە ڕووسیا هەر شەش مانگ جارێک لە ڕێگەی بەکارهێنانی یاسایەکەوە نەهێشت کە…
ڕێگە دەدات مەرجی کۆدەنگی لە ئەگەری ڕوودانی باری نائاسایی ئابووریدا تێپەڕێنرێت- وتەبێژی کاروباری دەرەوە ماریا زاخارۆڤا ڕایگەیاند کە “ڕێوشوێنی کۆنکرێتی” بۆ تۆڵەسەندنەوە “لە ئێستاوە جێبەجێ دەکرێن”. لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا، لێکۆڵینەوەیەکی دەزگا میدیاییە جیاوازەکان، لەنێویاندا EUobserver، وردەکارییەکی ساردکەری ئاشکرا کرد.
سەرۆکی کۆمپانیای یۆرۆکلێر ڤالێری ئۆرباین لە ساڵی ٢٠٢٤ لەلایەن ئۆلیڤیێر هوبی بانکداری فەرەنسی هەڕەشەی لێکرا: ئەو ویستویەتی بە زۆر کۆببێتەوە
لەگەڵ دوو بریکاری ڕووسی. هوبی ڕاوێژکاری کۆمپانیای لقەکەی یۆرۆکلیر MFEX ە
و پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ مۆسکۆ هەیە. ساڵانێکە لەلایەن دەزگا هەواڵگرییەکانی ڕۆژئاواوە کراوەتە ئامانج و لە ساڵی ٢٠١٥ەوە ١٥٥ جار گەشتی ڕووسیای کردووە، دوابەدوای هەڕەشەکانی ئەو بانکدارە، ڤالێری ئۆرباین کۆتایی هات
لە ژێر پاراستنی پۆلیسدا. لەکاتێکدا چاوەڕێی ئەنجومەنی یەکێتی ئەوروپا لە ساڵی ٢٠١٨ بڕیار لەسەر چۆنیەتی بەکارهێنانی ئەو سەروەت و سامانانە بدات
بۆ ئاوەدانکردنەوەی ئۆکرانیا، سەرنج دەگوازرێتەوە بۆ بەرلین. بڕیارە سبەی لوتکەی فراوانکراوی “فۆرماتی واشنتۆن” بەڕێوەبچێت: ناوەکی لە سەرکردەکانی ئەوروپا پێکدێت کە…
لە مانگی ئابدا دوای کۆبوونەوەی لوتکەی ترەمپ و پوتین لە ئەنکۆرەیج پەلەیان کرد بۆ پایتەختی ئەمریکا.
جگە لە فریدریش مێرز، ڕاوێژکاری ئەڵمانیا، ئیمانوێل ماکرۆن، سەرۆکی فەرەنسا و کیر ستارمەر، سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا، جۆرجیا مێلۆنی، دۆناڵد تاسک، سەرۆکوەزیرانی پۆڵەندا و ئەلێکساندەر ستوب، سەرۆکی فینلاند ئامادە دەبن. وە هۆشداریی ئەڵمانییەکە لە سەروبەندی…
کۆبوونەوەکە ڕوون بوو: “ئاشتی ئەمریکا کۆتایی هاتووە”. بەڵام ستیڤ ویتکۆف و جارێد کوشنەر نوێنەری ئەمریکی ئەمڕۆ دەگەنە بەرلین و لەگەڵ مێرز و ماکرۆن و ستارمەر کۆدەبنەوە. هەروەها چاوەڕوان دەکرێت سبەی لە بەرلین، ڤۆلۆدیمیر زێلێنسکی سەرۆکی ئۆکرانیا و سەرکردەکانی یەکێتی ئەوروپا و ناتۆ، ئەوانیش ئۆرسولا ڤۆن دێر لاین، ئەنتۆنیۆ کۆستا و…
مارک ڕوت. کۆبوونەوەکە لە وڵاتێکدا بەڕێوەدەچێت کە هێشتا بەهۆی ئەو هەواڵانە دەلەرزێت کە لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا سەریان هەڵدا لە هێرشە ئەلیکترۆنییەکان و هەڵمەتی زانیاری ناڕاستی بەرفراوان کە ڕووسیا لە کاتی بانگەشەی هەڵبژاردنەکانی ئەم دواییەدا دژی ئەڵمانیا دەستیپێکرد. لە کاتێکدا دانوستانکاران بەردەوامن
بۆ کارکردن لەسەر وردەکارییەکانی پلانی ئاشتی، پاپا لیۆی نۆیەم دوێنێ لە میانی ئامادەبووانێکدا دووپاتیکردەوە کە حەز دەکات بچێتە کیێڤ: “پلانەکە ئامادەیە، بەڵام جێبەجێکردنی ئەستەمە”.
یەکێک لە ئاڵۆزترین کێشەکان پەیوەندی بە دۆنباسەوە هەیە: زێلێنسکی دەرگای ڕیفراندۆمی کردووەتەوە و ئەمریکییەکان بەردەوامن لە پاڵنانی ناوچەیەکی بێ چەک لە ناوچەکەدا- نزیکەی 30%- کە هێشتا لەلایەن ئۆکراینییەکانەوە کۆنترۆڵکراوە. بەڵام سەرۆک کۆمار ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەگەر سەربازانی ئۆکرانیا ناچاربن لە دەرەوە بمێننەوە، “بۆچی نەیارەکە بە هەمان مەودا بە ئاراستەی پێچەوانەدا پاشەکشە ناکات؟” هەروەها زێلێنسکی مەترسییەکەی بەرزکردەوە، سەبارەت بە “ناوچەی ئابووری ئازاد”.
پێشنیاری ترەمپ، کە میلیشیاکانی ڕووسیا دەتوانن دزە بکەنە ناو ئەو ناوچانە. سەرۆکی ئۆکرانیا هەروەها سەردانی ئەو سەربازانەی کرد کە کوپیانسکیان کۆنترۆڵکردەوە بۆ ئەوەی نیشان بدات کە زۆرێک لە ئیدیعای خاکی مۆسکۆ درۆیە. لە پرسە دڕکاویەکەی تردا، کە گەرەنتی ئەمنییە، زێلێنسکی دەیەوێت دڵنیا بێت کە ئەوان پتەون.
ئاکسیۆس ئیدیعای کرد کە ئەمریکا ئامادەیە ڕێککەوتننامەی هاوشێوەی مادەی پێنجەمی ناتۆ بدات کە بە دەنگدان لە کۆنگرێسدا چەسپێنراوە. سەرۆکی ئۆکرانیا هەروەها وەبیری هێنایەوە کە دانوستانە بەردەوامەکان بە هیچ شێوەیەک لە چڕی هێرشەکانی ڕووسیا کەم نەکردۆتەوە: دوێنێ ٤٥٠ فڕۆکەی بێفڕۆکەوان و ٣٠ مووشەک هێرشیان کردە سەر وڵاتەکە، “بە پلەی یەکەم دابینکردنی وزە”، زیاتر لە ملیۆنێک کەس بێ دەستگەیشتن.